Nascholing voor en door zorgprofessionals

Overgewicht en obesitas komen steeds vaker voor. De kosten van deze aandoening voor de gezondheidszorg zijn hoog, maar voor de patiënt is er al veel winst te halen in de vorm van een betere gezondheid en verhoging van het welzijn. In deze nascholing leer je wat obesitas is, hoe dit ontstaat en welke factoren hieraan bijdragen. Je leert hoe obesitas kan worden behandeld met leefstijlinterventies, gedragstherapie, medicatie en bariatrische chirurgie. Daarnaast wordt uitgelegd dat bij mensen die obesitas hebben en patiënten die een bariatrische operatie hebben ondergaan aanpassing van de geneesmiddeldosering nodig kan zijn. Je krijgt een overzicht van en uitleg over de belangrijkste bariatrische operaties die in Nederland worden uitgevoerd, jaarlijks bij ongeveer 12.000 patiënten. Ook krijg je tips hoe je bepaalde complicaties van bariatrische operaties kunt herkennen en welke adviezen je patiënten hierbij kunt geven. Je leert verder ook welke vooroordelen er in de maatschappij leven rond mensen met obesitas en hoe je deze mensen respectvol kunt bejegenen. Kortom, je krijgt door het volgen van deze nascholing een breed beeld van de diverse aspecten van deze ingrijpende aandoening, zodat je patiënten in de huisartsenpraktijk optimaal ten dienste kan staan!

Wanneer cliënten een klacht hebben over een zorgverlener of de geleverde zorg, is het belangrijk dat hieraan aandacht wordt besteed. Cliënten willen worden gehoord. Als er geen mogelijkheden meer zijn om gezamenlijk over de klacht te praten, kan de klachtenfunctionaris van de zorgverlener worden ingeschakeld. De zorgverlener moet cliënten op deze mogelijkheid wijzen.

Infectiepreventie is een belangrijk onderdeel van veilige en verantwoorde verpleegkundige zorg, ook bij cliënten in de langdurige zorg. Generieke richtlijnen over infectiepreventie sluiten niet altijd voldoende aan op de context en realiteit van het dagelijks werk in de ouderenzorg, verstandelijk gehandicaptenzorg en thuiszorg. Daarom zijn deze richtlijnen domeinspecifiek gemaakt voor de langdurige zorg. In dit artikel leest u waarom dit nodig was, hoe dit proces is verlopen en welke resultaten dit heeft opgeleverd. Ook leest u hoe u aan de slag kunt gaan met de richtlijnen en hoe u kunt bijdragen aan de ontwikkeling van een richtlijn.

Dementie verandert niet alleen het geheugen, maar raakt de identiteit, communicatie en relaties van een patiënt. Juist in deze kwetsbaarheid kunnen vragen over het levenseinde opnieuw urgent worden. Euthanasiezorg bij mensen met dementie roept bij zorgprofessionals vaak spanning op: wanneer is iemand wilsbekwaam? Welke woorden zijn passend om te gebruiken in het gesprek over euthanasie bij mensen met dementie? Mag je iemand wijzen op een euthanasieverzoek als de ziekte vordert? En wat is de rol van de verpleegkundige in dit complexe proces? Euthanasieverzoeken van patiënten met dementie zijn complex. Ze vragen tijd, rust en het vermogen om écht te luisteren naar woorden die voor de patiënt betekenis hebben. Aan de hand van een praktijkcasus beschrijft dit artikel de juridische kaders, de complexiteit van wilsbekwaamheid bij dementie en de onmisbare rol van verpleegkundigen en verpleegkundig specialisten in het begeleiden van deze gesprekken.

Mondproblemen zijn veelvoorkomend in de palliatieve fase en beïnvloeden eten, drinken, communicatie en kwaliteit van leven aanzienlijk. In het eerste artikel in Socares (2026/1) werden xerostomie, hyposialie, orale infecties en het belang van preventie en voorlichting besproken. Dit tweede artikel richt zich op aanvullende thema’s zoals pijnlijke monden, dysfagie, tumorgerelateerde mondproblemen, smaakstoornissen en halitose. Pijn en mucositis vragen om een combinatie van lokale en systemische pijnstilling, waarbij mondzorg altijd moet worden voortgezet. Dysfagie treft circa 80% van de patiënten en vraagt vaak om een multidisciplinaire en soms comfortgerichte benadering. Bij tumorgerelateerde mondproblemen zijn naast medische behandelingen ook psychosociale interventies essentieel. Smaakstoornissen en halitose hebben een hoge prevalentie en beïnvloeden voeding en sociaal functioneren, waardoor gerichte aandacht en eenvoudige diagnostiek belangrijk zijn. Implementatie van de richtlijn vraagt om scholing, interdisciplinaire samenwerking en opname in protocollen. Mondzorg moet niet louter klachtgericht zijn, maar vanaf de start van de palliatieve fase een vanzelfsprekend onderdeel van de zorgverlening vormen.

In de vorige editie van PsyXpert (2026-2) besprak Bas van Heycop ten Ham de kritiek van Flip Jan van Oenen, zoals verwoord in diens boek Verdragen. Waar Van Oenen de bijl aan de wortel van de psychotherapie legt door te beweren dat deze ‘vaker niet dan wel werkt’ en gerantsoeneerd moet worden tot zeven sessies, zet Van Heycop ten Ham hier terecht serieuze vraagtekens bij. We moeten echter verder gaan dan het plaatsen van vraagtekens: deze drastische generalisatie is simpelweg onverantwoord. Het kritiekloos reduceren van psychotherapie tot een handjevol sessies is een schadelijke misvatting die voorbijgaat aan het leed van complexe en kwetsbare patiëntengroepen. In zijn slotbeschouwing oppert Van Heycop ten Ham een belangrijke vraag die uit dit debat naar voren komt – even fundamenteel als complex: ‘Is meer, langer en intensiever altijd beter? Voor wie wel?’ Kort na het verschijnen van de vorige editie van dit blad, verscheen een proefschrift dat we kunnen gebruiken om een antwoord te formuleren op deze vraag in de context van complexe problematiek en persoonlijkheidsstoornissen. Waar Van Oenen (2025) pleit voor een ‘bescheiden’ aanbod, wijst de wetenschappelijke literatuur op een veel genuanceerder beeld. We gaan in op het proefschrift van Marit Kool (2026), getiteld Optimizing Psychotherapy Dosage for comorbid depression and personality disorders (PsyDos studie). In deze nieuwsrubriek nemen we u als lezer graag mee in haar bevindingen.