Nurse Academy

Ouderdom komt met gebreken, maar voor sommige ouderen zijn deze gebreken ingrijpender dan voor andere. Ondervoeding bij kwetsbare ouderen is een slopende aandoening en wordt gekenmerkt door spier- en gewichtsverlies. Het is niet zomaar een kwestie van ouder worden, maar een complexe aandoening die vaak samengaat met chronische ziekten zoals kanker, hartfalen en COPD. Voor deze ouderen heeft ondervoeding niet alleen fysieke gevolgen, maar het heeft ook invloed op het psychische en sociale vlak. Het is een stille crisis die om aandacht en zorg vraagt bij een vaak kwetsbare groep patiënten.

Bij een gastric bypass wordt de maag verkleind tot een klein voormaagje (maagpouch). Daarnaast wordt een omleiding van de dunne darm gecreëerd (bypass). De gastric bypass is de meest uitgevoerde maagverkleinende ingreep in Nederland. Na een ‘gastric bypass’-operatie verdwijnt er, als gevolg van extreem gewichtsverlies, visceraal vet uit de peritoneale ruimte. Daardoor kunnen er openingen ontstaan waarin vervolgens de dunne darm bekneld kan raken. Dit wordt een inwendige herniatie (IH) genoemd. De incidentie van een IH na een gastric bypass ligt tussen de 2 en 3% (niet-zwangeren) en wordt veelal verholpen door een operatie waarbij de IH wordt opgeheven en de ruimtes worden gesloten. Tijdens de zwangerschap neemt de uterus in omvang toe, waardoor andere buikorganen, met name de darmen, bekneld kunnen raken. Het risico op een IH tijdens de zwangerschap is 1-15%.

In een gezond lichaam is de zuur-basebalans in evenwicht. Het lichaam houdt dit evenwicht zelf in stand. Dit wordt gedaan door waterstofionen (H+) in de lichaamsvloeistoffen binnen bepaalde grenzen te houden. Waterstofionen zijn chemisch zeer actief en kunnen makkelijk andere fysiologische processen beïnvloeden. Een zuur is een stof die opgelost in water kan afstaan. Een zuur wordt daarbij gesplitst in waterstofionen en het zuurrestion. Een base is het tegengestelde van een zuur en kan opgelost in water H+-ionen aan zich binden. Of een stof zuur of basisch is, wordt aangegeven met de pH-waarde (p = Potenz en de H staat voor het waterstofion) en is gebaseerd op de hoeveelheid H+-ionen in de oplossing. Een oplossing kan zuur zijn (pH = 1), basisch (pH = 14) of neutraal (pH = 7). Reageren zuren met basen dan ontstaan er zouten. Een belangrijk zout is natriumbicarbonaat = NaHCO3.

Een verhoogd cholesterol is een belangrijke risicofactor voor het krijgen van een hart- en vaatziekte. De behandeling van een verhoogd cholesterol bestaat enerzijds uit leefstijladviezen, anderzijds uit medicatie. Statines zijn de eerste keuze in de medicamenteuze therapie, waarna indien nodig ezetimib toegevoegd kan worden. Sinds een paar jaar wordt naast deze standaardbehandeling andere medicatie voorgeschreven. In dit artikel wordt ingegaan op de nieuwe generatie cholesterolverlagers zoals de injecties, bempeodoïnezuur en icosapent-ethyl.

Cachexie is een complex syndroom dat gekenmerkt wordt door ernstig gewichtsverlies, vaak gepaard gaand met spierafname (sarcopenie) en verminderde eetlust (anorexie). Cardiale cachexie (CC) komt voor bij het eindstadium van chronisch hartfalen (CHF). Hartfalen is ook een complexe ziekte, waarbij de pompfunctie van het hart tekortschiet en de perfusie van de organen vermindert. CC treedt op juist als de energiebehoefte groot is om te overleven. Cardiale cachexie (CC) heeft een negatieve invloed op de kwaliteit van leven van patiënten, zowel fysiek als psychosociaal. CC ‘eet’ als het ware de reserves op die een patiënt met hartfalen hard nodig heeft.

Samen Beslissen met patiënten leidt tot zorg die beter aansluit bij de wensen van de patiënt. Ook bij een patiënt uit een selecte groep kwetsbare oudere patiënten in de laatste levensfase die een heup breekt, krijgt dit meer aandacht. Hoewel een operatie de standaardbehandeling is voor een gebroken heup, kan niet-operatief behandelen bij deze groep beter aansluiten bij hun voorkeuren en wensen.