Galteruggave
Gal is een waardevolle lichaamsvloeistof die via de galwegen naar de darm wordt vervoerd. Hij bevat belangrijke stoffen, zoals galzouten, cholesterol, bilirubine en elektrolyten. De enterohepatische kringloop zorgt voor heropname van galzouten uit de darm naar de lever. Bij een blokkade of vernauwing kan gal zich ophopen, wat klachten kan geven zoals icterus en jeuk. Met een galdrain (PTC-drain) wordt gal uit de galwegen naar buiten afgevoerd. Door deze afgevoerde gal terug te geven wordt de enterohepatische kringloop nieuw leven ingeblazen en worden fysiologische processen hersteld: de vetvertering verbetert, vitamines worden opgenomen en de elektrolytenbalans komt weer meer in evenwicht. Toediening kan continu of in bolus, via een maag- of duodenumsonde of oraal. De verpleegkundige vervult hierbij een cruciale rol: deze observeert veranderingen in galproductie, kleur en aspect, registreert klinische klachten, zoals vermoeidheid, diarree of buikpijn, en observeert de laboratoriumwaarden. Op basis van deze signalen wordt tijdig aan de arts gerapporteerd, zodat galteruggave op het juiste moment kan worden gestart. Daarvoor geven wij in dit artikel handvatten.
Leerdoelen
Na het bestuderen van deze content:
- weet u wat gal is en wat de functie ervan is
- weet u wat de indicaties voor en doelstellingen zijn van galteruggave
- kunt u de juiste toedieningswijze (continu of bolus) bepalen aan de hand van de voedingstoestand van de patiƫnt
- kunt u de procedure van galteruggave beschrijven en uitvoeren
- weet u welke rol de verpleegkundige heeft in de zorg voor patiƫnten die een galdrain hebben en aan wie gal teruggegeven moet worden