PsyXpert

Cognitieve verwerkingstherapie (CPT = Cognitive Processing Therapy) is een reeds langer bestaande therapievorm voor de behandeling van posttraumatische stressstoornis (PTSS), die in Nederland nog nauwelijks bekendheid heeft. Deze methode is zeer geschikt voor het behandelen van patiënten met PTSS bij wie niet angst en spanning op de voorgrond staan, maar wel vastzittende overtuigingen. Het is net zo effectief als EMDR, imaginaire exposure (IE) en imaginaire rescripting (ImRes). Aangrijpingspunten zijn maladaptieve overtuigingen over zichzelf, de ander en de wereld en deze hebben betrekking op veiligheid, vertrouwen, macht en controle, eigenwaarde en intimiteit. In dit artikel wordt CPT beschreven, evenals de indicatiestelling en de plaatsbepaling naast EMDR, IE en ImRes.

Traumaverwerking met behulp van AI | Voordelen van AI | Nadelen van AI | Problemen met AI

Prof. dr. Ramón Lindauer studeerde geneeskunde, filosofie, ging in opleiding tot psychiater en promoveerde op de effecten van psychotherapie op het brein bij posttraumatische stressstoornis (PTSS). Lindauer is werkzaam als hoogleraar kinder- en jeugdpsychiatrie bij Amsterdam UMC en als clinicus bij de specialistische jeugdhulpinstelling Levvel. Hij is systeemtherapeut, EMDR-practitioner en TF-CBT-trainer en -supervisor. Ook is hij voorzitter van de afdeling Kinder- en jeugdpsychiatrie van beroepsvereniging NVvP en bestuurslid bij het Kenniscentrum Kinder- en Jeugdpsychiatrie.

Na ingrijpende collectieve gebeurtenissen, zoals een oorlog of ramp, volgt vaak een herdenking voor betrokkenen en nabestaanden. Een van de doelen van herdenken is als overlevende, nabestaande en samenleving om te gaan met de schokkende gebeurtenis. De cognitieve traumatheorie gaat ervan uit dat mensen met posttraumatische stress actuele dreiging ervaren door associaties met de traumatische ervaring uit het verleden. Ook herdenken en het uitvoeren van rituelen kunnen associaties met eerdere ervaringen en bijbehorend negatieve reacties oproepen. Enerzijds kunnen herdenkingen dan als stressvolle en verontrustende gebeurtenissen worden ervaren. Anderzijds roepen herdenkingen gevoelens van verbondenheid, empathie en solidariteit op. In dit artikel gaan we in op de wijze waarop herdenken en rituelen kunnen bijdragen aan het verwerken van traumatische ervaringen. Daarnaast geven we adviezen om dit onderwerp te betrekken in de behandeling van cliënten met posttraumatische stressklachten. Het artikel is grotendeels gebaseerd op het promotieonderzoek en proefschrift van Mitima-Verloop.

In dit themanummer over Kunst en Trauma beschrijft een ervaringsdeskundige haar persoonlijke kijk op dit thema. Voor deze editie hebben we de rubriek ‘antistigmatisering’ weer voor een keer terug gehaald. Deze keer wordt de therapeutische waarde van kunstbeschouwing ontleed aan de hand van persoonlijke ervaringen en voorbeelden van kunstwerken. Deze therapeutische visie op kunstbeschouwing is gebaseerd op het boek Kunst als therapie van Alain de Botton en John Armstrong. Na een korte inleiding wordt beschreven wat de therapeutische interpretatie van kunstbeschouwing inhoudt. Vervolgens wordt de rol die deze manier van kunstbeschouwing kan vervullen en het belang hiervan voor onze samenleving behandeld.

Verlies van dierbaren confronteert nabestaanden met fundamentele vragen over de zin van het leven. Betekenisgeving kan bijdragen aan het ervaren van onder meer coherentie, verbondenheid en transcendentie. Rituelen en symbolische expressies van rouw kunnen betekenisgeving na verlies ondersteunen. In dit artikel gaat het over de rol van betekenisgeving en rituelen bij de behandeling van persisterende en traumatische rouw.