Methemoglobinemie door het gebruik van lidocaïne/prilocaïnecrème (EMLA)
EMLA-crème (lidocaïne/prilocaïnecrème) is een lokaal anestheticum dat veel wordt gebruikt bij naaldprocedures. Hoewel het effectief is voor pijnreductie, bestaat er wel een risico op methemoglobinemie. Dit betekent dat het ijzer in hemoglobine wordt geoxideerd van Fe2+ naar Fe3+, waardoor methemoglobine ontstaat. Methemoglobine kan geen zuurstof binden, wat leidt tot weefselhypoxie. De klinische presentatie is vaak aspecifiek. Symptomen variëren van cyanose, dyspneu, hoofdpijn en vermoeidheid tot ernstige complicaties zoals respiratoire insufficiëntie, shock en coma. De diagnose wordt gesteld op basis van een bloedgasanalyse waarbij een verhoogde methemoglobinewaarde wordt gevonden. Behandeling bestaat uit ondersteunende zorg en zo nodig medicamenteuze therapie met methyleenblauw of vitamine C als er sprake is van een G6PD-deficiëntie. Het risico op een methemoglobinemie bij EMLA-gebruik is verhoogd bij overdosering, applicatie op grote of beschadigde huidoppervlakken en bij jonge kinderen, voornamelijk onder 6 maanden.
Leerdoelen
Na het bestuderen van deze content:
- weet u hoe u EMLA veilig kunt gebruiken en heeft u kennis over de mogelijke complicatie methemoglobinemie
- bent u zich bewust van de risicofactoren voor het ontwikkelen van een methemoglobinemie
- kunt u benoemen wat een methemoglobinemie is en hoe deze te herkennen
- bent u in staat een methemoglobinemie te behandelen