AccreDidact POH-GGZ

Deze nascholing biedt praktijkondersteuners GGZ een actueel en praktisch overzicht van e-health in de huisartsenpraktijk. E-health is een breed begrip dat alle digitale toepassingen omvat ter ondersteuning of verbetering van de gezondheidszorg. Van beeldbellen en e-consulten tot onlinebehandelingen en gezondheidsapps: de mogelijkheden nemen toe, net als het gebruik ervan binnen de GGZ. In BLOK A wordt ingegaan op algemene informatie over e-health: definities, achtergrond en de toepassingen die relevant zijn voor de eerstelijnszorg, zoals zelfmetingen, de persoonlijke gezondheidsomgeving en communicatie met patiënten. BLOK B behandelt meer specifieke toepassingen binnen de GGZ, waaronder onlinebehandeling en zelfmanagement bij insomnie, depressie en angst, alsook apps voor gedragsverandering op het gebied van leefstijl. Hoewel e-health veel potentie heeft, zijn er ook drempels in de dagelijkse praktijk, zoals het motiveren van patiënten en het integreren van digitale toepassingen met face-to-facecontact. Deze nascholing helpt jou als POH-GGZ om beter gebruik te maken van e-health, door inzicht te geven in de voor- en nadelen én door praktische handvatten te bieden voor het verantwoord inzetten van digitale zorgmiddelen binnen jouw spreekkamer. Zo blijf je toekomstbestendig werken in een steeds digitalere zorgomgeving.

Verslaving aan geneesmiddelen, zoals opioïden en benzodiazepinen, vormt een groeiend probleem en ethisch dilemma in de eerstelijnszorg. Niet alleen apothekers, maar ook huisartsen en praktijkondersteuners GGZ (POH-GGZ) worden regelmatig geconfronteerd met patiënten die mogelijk kampen met middelenmisbruik. Het herkennen en bespreekbaar maken van dit probleem is essentieel om schade te beperken en passende zorg te bieden. Deze nascholing biedt POH’s-GGZ praktische handvatten om verslaving te signaleren, bespreekbaar te maken en in samenwerking met de huisarts en andere ketenpartners te handelen. In BLOK A wordt ingegaan op verslaving in brede zin: signalen, risicofactoren en de rol van de POH-GGZ. BLOK B richt zich specifiek op geneesmiddelenverslaving, met nadruk op opioïden en benzodiazepinen. Daarbij is aandacht voor maatschappelijke ontwikkelingen, zoals de opioïdencrisis in de Verenigde Staten, en de situatie in Nederland. Na afloop van deze nascholing kun je, in afstemming met de huisarts, bijdragen aan vroegsignalering, begeleiding en – waar nodig – doorverwijzing van patiënten met een (potentiële) geneesmiddelenverslaving.

De ggz is in beweging: steeds vaker wordt zorg dicht bij huis georganiseerd. Door de komst van de POH-GGZ is geestelijke gezondheidszorg laagdrempeliger geworden, maar de toenemende complexiteit van psychiatrische problematiek en lange wachttijden in de specialistische ggz vragen om nieuwe vormen van samenwerking. Consultatieve psychiatrie in de huisartsenpraktijk is zo’n vernieuwing. In deze nascholing leer je wat consultatieve psychiatrie inhoudt, hoe deze vorm van samenwerking eruitziet en welke rol jij als POH-GGZ hierin kunt vervullen. In diverse regio’s komt een psychiater op verzoek van de huisarts of POH-GGZ naar de praktijk. Tijdens dit laagdrempelige consult wordt gekeken naar de persoon achter de klachten en wordt een breed advies opgesteld, gericht op passende vervolgstappen in de behandeling. In BLOK A wordt de achtergrond en opzet van consultatieve psychiatrie toegelicht. BLOK B gaat in op de praktische uitvoering en mogelijke uitkomsten van een consult. Deze nascholing helpt je om effectiever samen te werken met de psychiater en beter te kunnen inspelen op de behoeften van patiënten met complexe psychische klachten in de huisartsenpraktijk.

De dwangstoornis (obsessieve-compulsieve stoornis, OCS of OCD) komt vaker voor dan psychoses, maar blijft vaak onopgemerkt. Zorgmijding, schaamte en onbekendheid met de vele verschijningsvormen dragen bij aan onderdiagnostiek en on(der)behandeling. Veel patiënten functioneren ogenschijnlijk goed, terwijl ze ernstig lijden onder obsessies en compulsies. De POH-GGZ kan een belangrijke rol spelen in de vroegsignalering en begeleiding van deze patiënten. In deze nascholing wordt het klinisch beeld, de diagnostiek en behandeling van de dwangstoornis besproken, inclusief de verwante stoornissen zoals trichotillomanie en hoarding disorder. In BLOK A komt het herkennen van het beeld aan bod, inclusief signalen die vaak worden gemist. In BLOK B worden behandelopties besproken, waaronder cognitieve gedragstherapie en SSRI’s. Er is momenteel geen specifieke Nederlandse richtlijn voor OCS; de Multidisciplinaire richtlijn angststoornissen en internationale protocollen vormen de basis. Deze nascholing helpt POH’s-GGZ om OCD beter te herkennen en patiënten tijdig en adequaat te begeleiden.

Samen beslissen is een kernwaarde in de functie van de POH-GGZ en krijgt toenemend aandacht binnen de zorg. Het draait om de dialoog waarin patiënt en zorgverlener samen onderzoeken welke zorg het best past bij de wensen, voorkeuren en leefwereld van de patiënt. Ook bij psychische klachten zoals depressie, angst en burn-out is maatwerk essentieel. Voor de POH-GGZ betekent dit: het toepassen van communicatietechnieken en het kennen van de effecten van samen beslissen op het behandelproces. Deze nascholing bestaat uit drie blokken. In BLOK A worden de achtergronden en definities van samen beslissen besproken, evenals het belang van het bespreken van patiëntvoorkeuren. BLOK B richt zich op concrete gespreksvoering over controleafspraken, leefstijl en medicatie, met aandacht voor motiverende gespreksvoering en oplossingsgericht werken. BLOK C biedt een verdieping met casuïstiek over complexe psychische problematiek, inclusief de samenwerking met andere zorgprofessionals. Deze nascholing helpt u om samen met uw patiënt te komen tot weloverwogen, passende zorgbesluiten in de huisartsenpraktijk. Daarbij gebruiken we bewust de term ‘samen beslissen’, conform het taalgebruik van Patiëntenfederatie Nederland.

Veel mensen die een ingrijpend verlies meemaken, zoals het overlijden van een dierbare of het verlies van werk, relatie of gezondheid, kloppen aan bij de huisarts of POH-GGZ. De POH-GGZ speelt een belangrijke rol in het herkennen van normale rouwreacties en het signaleren van patiënten met verhoogd risico op gecompliceerde rouw, zoals de persisterende complexe rouwstoornis. In deze nascholing staat het onderscheid tussen normale rouw en de persisterende complexe rouwstoornis centraal. U leert wanneer het passend is om te normaliseren, te begeleiden of te verwijzen. Ook wordt duidelijk hoe de POH-GGZ herstel kan ondersteunen en wanneer aanvullende zorg nodig is. In BLOK A worden prevalentie, classificatie (ICPC en DSM-5), en het gebruik van de rouwmeter besproken. BLOK B behandelt de rouwtaken en de praktische rol van de POH-GGZ in begeleiding en behandeling. De nascholing is gebaseerd op het Handboek POH-GGZ, de Generieke module Psychische klachten in de huisartsenpraktijk, en diverse relevante richtlijnen en leerboeken. Hoewel rouwreacties na uiteenlopende vormen van verlies kunnen ontstaan, ligt de nadruk in deze nascholing op rouw na overlijden, omdat hierover het meeste onderzoek beschikbaar is.