AccreDidact Farmaceutisch consulent

Het aantal mensen met overgewicht en obesitas neemt toe. In 2040 zal naar verwachting 62% van de volwassen Nederlanders overgewicht hebben. De impact op de gezondheidszorg is groot, zowel op individueel als maatschappelijk niveau. In deze e-learning staat obesitas centraal, met aandacht voor pathofysiologie, risicofactoren en behandelmogelijkheden, waaronder medicatie. De nascholing bespreekt de nieuwe multidisciplinaire richtlijn Overgewicht en obesitas bij volwassenen (juli 2023, Partnerschap Overgewicht Nederland), waarin de focus verschuift van alleen de BMI naar het gewichtsgerelateerde gezondheidsrisico: een combinatie van BMI, buikomvang en comorbiditeit. Ook fysiologische veranderingen bij obesitas en na bariatrische chirurgie komen aan bod. Wat betekent dit voor medicatiegebruik, supplementen en controle? In praktische casuïstiek wordt ingegaan op medicatiekeuze, dosering en samenwerking tussen huisarts en apotheker. Tot slot is er aandacht voor preventie, signalering, en de manier waarop patiënten benaderd worden – zonder stigma, maar met begrip. Deze e-learning biedt handvatten om als zorgverlener patiënten met obesitas beter te begeleiden en samen tot passende zorg te komen.

Aanvallen bij kinderen komen frequent voor, maar epilepsie is slechts in minder dan 10% van de gevallen de oorzaak. Het onderscheid tussen epilepsie en andere aanvalsgewijze aandoeningen is essentieel, maar vaak lastig. In deze e-learning worden de klinische kenmerken per leeftijdscategorie besproken, evenals het verschil tussen geprovoceerde en niet-geprovoceerde epileptische aanvallen, zoals bij koortsconvulsies. BLOK A gaat in op herkenning van epileptische en niet-epileptische aanvallen, zoals vasovagale collaps, absence-epilepsie, dagdromen en tics. Ook wordt aandacht besteed aan diagnostiek en advies bij koortsconvulsies. BLOK B behandelt de behandelmogelijkheden. Hierbij komen medicamenteuze en niet-medicamenteuze keuzes aan bod, gebaseerd op de richtlijn Epilepsie (2023, NVN). Ook is er aandacht voor bijwerkingen, interacties en de psychosociale impact van de diagnose. De diagnose epilepsie heeft grote gevolgen voor het kind en gezin. In deze nascholing krijgt u handvatten voor begeleiding, communicatie en het organiseren van passende zorg, afgestemd op de situatie van het kind.

Jaarlijks gebruiken ruim 1.000.000 Nederlanders opioïden, vaak niet voor de oorspronkelijke indicaties, maar bij (chronische) pijn aan het bewegingsapparaat. Voor deze indicatie is de effectiviteit beperkt, terwijl de risico’s aanzienlijk zijn. Om overgebruik tegen te gaan is in 2018 de taakgroep Gepast gebruik opioïden opgericht. Hoewel het gebruik aanvankelijk daalde, is sinds 2021 weer een toename zichtbaar. In deze e-learning staat het verantwoord gebruik én de afbouw van opioïden centraal. BLOK A behandelt chronische niet-kankergerelateerde pijn en de plaats van opioïden in de behandeling. Er is aandacht voor de risico’s, voordelen en stoornissen in het gebruik. BLOK B focust op afbouwstrategieën, samenwerking met andere zorgverleners en begeleiding van de patiënt. De nascholing maakt gebruik van actuele kennis uit de NHG-Standaard Pijn (november 2021), de Handreiking afbouw opioïden en recente wetenschappelijke inzichten. U krijgt praktische handvatten voor signalering, begeleiding en samenwerking rondom opioïdgebruik. Als apotheker speelt u een essentiële rol in het terugdringen van overgebruik en het beperken van schade door deze middelen.

Ongeveer een derde van de 65-plussers valt jaarlijks. In circa 10% van de gevallen leidt dit tot ernstig letsel. Vallen bij ouderen is zelden toe te schrijven aan één oorzaak; meestal is het een samenspel van factoren zoals hart- en vaatziekten, luchtwegaandoeningen, depressie, ondervoeding, verborgen alcoholisme en polyfarmacie. Hoewel het een complex probleem lijkt, is effectieve preventie en behandeling goed mogelijk met kennis van risicofactoren en samenwerking binnen de zorgketen. Deze e-learning is gebaseerd op de richtlijn Preventie van valincidenten bij ouderen en richt zich op het herkennen, analyseren en aanpakken van valrisico's. Er is speciale aandacht voor signalering, omdat veel ouderen een val niet melden, vooral als er geen letsel is. De nascholing is opgebouwd rond praktijkgerichte kennis en interventies die u als huisarts kunt inzetten om valrisico's te herkennen en beïnvloedbare factoren aan te pakken. U leert hoe u een adequate analyse maakt en welke vervolgacties nodig zijn. Zo draagt u bij aan betere kwaliteit van leven én veiligheid voor uw oudere patiënten.

Antitrombotische middelen, zoals trombocytenaggregatieremmers en antistollingsmiddelen die stollingsfactoren remmen, worden veelvuldig voorgeschreven in de dagelijkse praktijk. Hoewel effectief, brengen ze een verhoogd risico op bloedingen met zich mee. Niet voor niets behoren antitrombotica tot de top 3 van medicijnen die betrokken zijn bij onnodige ziekenhuisopnames. In deze e-learning leert u als apotheker hoe u antitrombotisch gebruik veilig en doelmatig begeleidt. De nascholing start met de fysiologie en pathofysiologie van de stolling als basis voor het begrip van de werking en farmacokinetiek van de verschillende middelen. Vervolgens komen indicaties, contra-indicaties, voorzorgsmaatregelen en interacties uitgebreid aan bod. U krijgt handvatten om medicatie-informatie goed te interpreteren, fouten te signaleren en patiënten optimaal te begeleiden in het gebruik van antitrombotische middelen. Met deze nascholing versterkt u uw rol in het bevorderen van medicatieveiligheid en het voorkomen van schade door antitrombotica.

Pijn is een veelvoorkomende klacht bij uiteenlopende aandoeningen. In de herziene definitie uit 2020 wordt pijn omschreven als een onplezierige, sensorische en emotionele ervaring, waarbij ook zonder aantoonbare weefselbeschadiging pijn kan optreden. Deze definitie benadrukt het persoonlijke karakter van pijn en het onderscheid tussen nociceptie en pijnbeleving. In deze e-learning staat het herkennen en behandelen van pijn centraal. BLOK A behandelt de pathofysiologie en diagnostiek van verschillende pijnsoorten. Er is aandacht voor gewrichtsklachten, fibromyalgie, lagerugpijn en neuropathische pijn. Pijn bij kanker en hoofdpijn worden buiten beschouwing gelaten, aangezien hier eerder aparte nascholingen aan zijn gewijd. BLOK B richt zich op de behandeling van pijn, met de focus op analgetica, hun farmacologische werking en het omgaan met bijwerkingen. Hierbij wordt grotendeels uitgegaan van de NHG-richtlijn Pijn. Pijn bij ouderen krijgt in dit blok specifieke aandacht. Casuïstiek uit BLOK A krijgt een vervolg in BLOK B, zodat theorie en praktijk goed met elkaar verbonden worden. Deze nascholing helpt u om pijn bij uw patiënten doelgericht te analyseren en adequaat te behandelen.