AccreDidact Apotheker

In Nederland dialyseren circa 6.500 mensen, thuis of in een dialysecentrum. Deze patiënten gebruiken gemiddeld twaalf geneesmiddelen per dag en zijn extra kwetsbaar, mede door een verhoogd risico op cardiovasculaire events en metabole botziekte. Onderzoek toont aan dat medicatiefouten veel voorkomen, vaak door gebrekkige communicatie tussen eerste en tweede lijn. Dialyse beïnvloedt de farmacokinetiek van geneesmiddelen, wat aanpassing van dosering of keuze noodzakelijk maakt. Een tijdelijk verhoogde klaring tijdens dialyse, bijvoorbeeld bij anti-epileptica, kan leiden tot verlaagde spiegels en risico op insulten. Apothekers spelen een cruciale rol in het signaleren en voorkomen van dergelijke risico’s. In BLOK A van deze nascholing wordt de achtergrond van dialyse en de verschillende dialysemethoden uitgelegd. In BLOK B leert u hoe dialyse de geneesmiddelenkinetiek beïnvloedt, en hoe u dit vertaalt naar doseeradviezen. Casuïstiek en praktische tips illustreren hoe u als apotheker de zorg voor deze kwetsbare patiëntengroep kunt verbeteren. Deze e-learning biedt u waardevolle handvatten om bij te dragen aan veilige en effectieve medicatiebegeleiding bij dialysepatiënten.

In de apotheek komen dagelijks situaties voor die niet de bedoeling waren. Soms zijn deze nog tijdig te corrigeren, maar soms ondervindt de patiënt ongemak of schade. (Bijna-)incidenten horen bij het werk, maar in de gezondheidszorg kunnen de gevolgen ernstig zijn. Daarom is het cruciaal om incidenten te melden en ervan te leren. In deze nascholing staat de VIM-procedure (Veilig Incident Melden) centraal. Door incidenten te registreren en analyseren, draagt u bij aan structurele verbeteringen in patiëntveiligheid én aan een open meldcultuur, waarin fouten gemeld mogen worden zonder beschuldiging. Ook deelname aan CMR (Centrale Medicatie-incidenten Registratie) is onderdeel van deze kwaliteitszorg. De nascholing is bedoeld voor apothekers die VIM nog niet kennen, maar ook voor degenen die hun kennis willen verdiepen. U leert welke wet- en regelgeving relevant is, wat een VIM inhoudt en hoe de procedure en analyse verlopen. Ook wordt stilgestaan bij de implementatie van VIM, het melden van transmurale incidenten en het bespreken van incidenten in multidisciplinair verband. Casuïstiek helpt de theorie in praktijk te brengen.

Allergieën zoals hooikoorts, huidreacties, voedselallergieën en insectenallergieën komen veel voor in de apotheekpraktijk. Deze nascholing biedt een overzicht van actuele inzichten, richtlijnen en behandelmogelijkheden voor deze aandoeningen, met specifieke aandacht voor de rol van de apotheker. De recent herziene NHG-Standaard Allergische en niet-allergische rinitis vormt het uitgangspunt voor de bespreking van hooikoorts. Hierbij komt onder andere de relatie met astma en het verlengde pollenseizoen aan bod. Daarnaast wordt stilgestaan bij de pathogenese en diagnostiek van huidallergieën (type IV), voedselallergieën en allergieën voor bijen- en wespensteken, inclusief de risico’s op anafylaxie. De nascholing gaat ook in op farmacotherapeutische én niet-medicamenteuze interventies, zoals contactvermijding en sanering. De relevantie van immunotherapie en combinatietherapie bij allergische rinitis wordt besproken, evenals preventieve adviezen bij atopie. Deze e-learning helpt apothekers adequaat te adviseren over diagnostiek, behandeling en preventie van allergieën, met aandacht voor patiëntgerichte zorg en praktische toepassing in de dagelijkse apotheekpraktijk.

Deze nascholing biedt apothekers verdieping in de wereld van voeding en voedingssupplementen, een terrein waarop patiënten hen steeds vaker benaderen met vragen. Hoewel uw farmacotherapeutische kennis uitstekend is, kan de voedingskundige component van het adviesgesprek soms onzekerheid oproepen, zeker wanneer patiënten zich baseren op populaire voedingshypes of social media. In deze nascholing krijgt u handvatten om feit en fictie te onderscheiden en patiënten met onderbouwde informatie te adviseren. In onderdeel A1 wordt ingegaan op gezondheidsclaims (artikel 13.1 en 13.5) van onder andere vitamines, walnoten en rode gist rijst. In A2 komen risicoverminderingsclaims aan bod (artikel 14), zoals het verlagen van cholesterol met plantenstanolesters. Onderdeel A3 behandelt de Europese regelgeving rondom voedingsclaims als ‘suikervrij’, terwijl A4 de Novel Food Verordening toelicht. Met deze kennis bent u beter voorbereid op het beoordelen van voedingsclaims, het signaleren van risico’s van supplementengebruik (zoals interacties met kruiden of deficiënties bij specifieke doelgroepen) en het geven van praktische adviezen. Zo versterkt u uw rol als betrouwbare vraagbaak voor patiënten, ook op het snijvlak van voeding, supplementen en medicatie.

De prevalentie van overgewicht en obesitas neemt toe, zowel in Nederland als in de rest van de Europese Unie. In 2040 zal naar verwachting 62% van de Nederlanders overgewicht hebben. Deze toename leidt tot een groeiende groep patiënten met aandoeningen zoals diabetes type 2, hypertensie, gewrichtsklachten en depressies. Veel van deze patiënten gebruiken meer dan gemiddeld medicatie en vormen daarmee een belangrijke patiëntengroep binnen de apotheek. Daarnaast ondergaan jaarlijks ongeveer 12.000 mensen in Nederland een bariatrische ingreep, zoals de ‘roux-en-Y gastric bypass’ of de ‘gastric sleeve’-resectie. Bij deze patiënten kunnen fysiologische veranderingen, zoals een andere absorptie of maaglediging, invloed hebben op de farmacokinetiek van geneesmiddelen. In deze nascholing krijgt u kennis aangereikt over medicatiegebruik bij patiënten met overgewicht of na bariatrische chirurgie. Er is aandacht voor gewijzigde farmacokinetiek, lopend onderzoek en het KNMP-project voor medicatiebewakingsadviezen. Tot slot wordt stilgestaan bij praktische uitdagingen én mogelijkheden voor apothekers om passende zorg te bieden aan deze specifieke doelgroep.

Hart- en vaatziekten vormen een belangrijke oorzaak van ziektelast in Nederland. In 2017 hadden naar schatting 1,7 miljoen Nederlanders een hart- en/of vaatziekte. Dankzij voortschrijdend inzicht is het tegenwoordig mogelijk het individuele risico op hart- en vaatziekten steeds beter in te schatten, wat de weg opent naar effectieve preventie en behandeling. Deze nascholing is gebaseerd op de herziene NHG-Standaard Cardiovasculair risicomanagement (CVRM), die in mei 2019 is verschenen. De e-learning geeft een overzicht van de epidemiologie en diagnostiek van hart- en vaatziekten, en gaat uitgebreid in op het CVRM-beleid in de eerste en tweede lijn. De opbouw van de e-learning volgt een logische structuur: in onderdeel A1 wordt de epidemiologie besproken, in A2 de diagnostiek en oorzaken. In blok B staat het CVRM centraal, met veel aandacht voor de recente richtlijnwijzigingen, farmacotherapeutisch beleid en het belang van een multidisciplinaire aanpak. Er is aandacht voor risicocategorieën, aangepaste streefwaarden voor ldl-cholesterol, en de rol van leefstijlverandering. Ook wordt besproken hoe medicatiekeuze en behandelcriteria zijn veranderd. Deze nascholing ondersteunt u bij het leveren van persoonsgerichte zorg aan patiënten met (risico op) hart- en vaatziekten.