Nascholing voor en door zorgprofessionals

ADHD | Antisociale persoonlijkheidsstoornis | Problemen op verschillende levensgebieden | Beloop | Interventies | Resultaten

De voet is een van de meest complexe delen van het menselijk lichaam. Het bestaat uit 26 botten (28, als 2 sesambotjes worden meegeteld), ruim dertig gewrichten en meer dan honderd ligamenten, pezen en spieren. Deze structuren vormen samen een (biomechanische) keten die zorgt voor steun, stabiliteit, mobiliteit en balans tijdens het bewegen. De voet kan hierdoor veranderen van een rigide gewichtdragende constructie in een flexibele structuur. Bij een probleem in deze keten kunnen er klachten ontstaan. Om in te kunnen schatten of er sprake is van een afwijking in het functioneren van de voet is kennis van de anatomie en biomechanica van de voet noodzakelijk. In dit artikel wordt allereerst de functionele anatomie van de voet beschreven, waarna de relatie tussen de vorm en kinematica van de voet en het krijgen van voetklachten of onderbeenblessures wordt besproken. Tevens komt er een aantal testen en instrumenten om de stand en/of beweging van de voet te meten aan bod.

Typische gevolgen van fysiologische ovariële veroudering zijn menstruatieveranderingen, opvliegers, nachtelijk transpireren en urogenitale klachten. Er zijn onvoldoende gegevens over de bijdrage van deze klachten aan arbeidsverzuim in Nederland omdat landelijke registratie ontbreekt. Buitenlandse literatuur rapporteert een verlies van arbeidsproductiviteit door overgangsklachten van 17-25%. De hinder van overgangsklachten is mogelijk geassocieerd aan parameters voor cardiovasculaire aandoeningen. De menopauze is ook het kantelpunt voor het opsporen van risicofactoren voor chronische aandoeningen van de ouder wordende vrouw. De bedrijfsarts kan een signaalfunctie hebben, psycho-educatie geven en adequaat verwijzen. Hormoontherapie is geïndiceerd en effectief bij ernstige vasomotore klachten. De voordelen wegen op tegen de risico’s, zeker indien behandeling start bij vrouwen jonger dan 60 jaar die minder dan 10 jaar in de overgang zijn. SSRI’s, SNRI’s, gabapentine, cognitieve en gedragstherapie zijn minder werkzame alternatieven. Combinatie van een arbeidsomstandighedengesprek met een gezondheidscheck voor 50-jarige werkneemsters is te overwegen ten behoeve van duurzame inzetbaarheid.

De casus in dit artikel laat zien hoe zelfstigmatiserende gedachten het dagelijks leven van iemand met een psychische aandoening negatief beïnvloeden. Behandelinterventies laten tot nu toe een klein tot gemiddeld effect zien. Als verpleegkundige is het van belang om rekening te houden met het grote effect dat zelfstigma kan hebben op iemands herstel op velerlei gebieden. Het is goed om dit te monitoren met bestaande meetinstrumenten op het moment dat zelfstigma speelt. De do’s en dont’s voor alle disciplines aan het eind van het artikel geven enkele concrete handvatten voor de dagelijkse praktijk.

Aan de hand van een casus uit de praktijk van een man met de ziekte van Parkinson wordt nagegaan tegen welke problemen zowel verpleegkundigen en verzorgenden, als de cliënt zelf en diens naasten aanlopen en welke gevolgen deze hebben. Vervolgens wordt erop ingegaan hoe door middel van de multidisciplinaire methode PDL (passiviteiten van het dagelijks leven) omgegaan kan worden met deze problematiek. Hierbij wordt steeds gekeken welke zelfzorgtekorten als passiviteit moeten worden geaccepteerd. Verder wordt gekeken naar restvermogens en welk restvermogen voor de cliënt de meeste meerwaarde heeft. Er wordt steeds afgewogen hoe iemand de beperkte energie die er nog is het beste kan benutten. Op deze wijze wordt de cliënt geholpen bij het (leren) leiden van een leven in zorgafhankelijkheid. Het artikel laat ook zien hoe hierbij door observatie de behoeften van een cliënt, die dit zelf niet meer goed kan aangeven, in kaart gebracht kunnen worden en bespreekbaar gemaakt kunnen worden binnen het multidisciplinaire overleg en welke rol de coördinerend verpleegkundige hierbij heeft.

Tijdens de revalidatie krijgen patiënten veel meer prikkels te verwerken dan waarvan zij zich bewust zijn. Deze prikkels kunnen verbonden raken aan het geleerde gedrag of handeling. In dit artikel wordt ingegaan op de invloed van de behandelcontext op het uiteindelijke doelgedrag. Fysiotherapeuten merken vaak dat een patiënt tijdens de therapie tot andere dingen in staat is dan in de thuissituatie. Nieuw verworven technieken door middel van bijvoorbeeld loop- en rugscholing kunnen bij thuiskomst, op het werk of tijdens het sporten ogenschijnlijk vergeten zijn. Dit heeft alles te maken met contextuele verschillen tussen leer- en doelsituatie. Verbeeldingstechnieken kunnen een brug slaan tussen de verschillende situaties. Ook het toepassen van variabele omgevingsprikkels (contextuele interferentie) tijdens de therapie kan hierbij helpen.